Công tử Bạc Liêu – Phan Trung Nghĩa

Tác phẩm ký sự văn hóa và khảo cứu nhân vật "Công tử Bạc Liêu" của nhà báo, nhà văn Phan Trung Nghĩa (Nhà xuất bản Trẻ ấn hành) là công trình phác thảo công phu, sắc sảo về một hiện tượng xã hội đặc thù của vùng đồng bằng sông Cửu Long đầu thế kỷ hai mươi. Dựa trên nguồn tư liệu điền dã phong phú kết hợp với những câu chuyện truyền khẩu dân gian của người bản xứ, tác giả tái hiện sống động cuộc đời công tử Trần Trinh Huy (Ba Huy) trong bối cảnh phân hóa giai cấp sâu sắc thời thực dân phong kiến với những mâu thuẫn xã hội gay gắt. Phan Trung Nghĩa khéo léo bóc tách những giai thoại hư thực về thói quen tiêu tiền như nước, thú chơi xa xỉ đốt tiền nấu chè hay sắm máy bay riêng, để nhìn nhận nhân vật dưới góc độ kinh tế và biến chuyển xã hội Tây Nam Bộ thời bấy giờ. Tác phẩm phân tích nguồn gốc khối tài sản khổng lồ từ việc khai khẩn ruộng đất của dòng họ Trần Trinh, đồng thời chỉ rõ sự trớ trêu của một thế hệ điền chủ giàu có vượt trội nhưng thiếu định hướng lý tưởng cứu quốc. Ngòi bút của tác giả vừa hóm hỉnh, duyên dáng đậm chất Nam Bộ, vừa giữ được sự tỉnh táo, khách quan của một nhà báo điều tra dày dạn kinh nghiệm thực tế. Cuốn sách mang đến cái nhìn đa chiều về một thời kỳ lịch sử đặc biệt, nơi sự giàu sang tột đỉnh của tầng lớp đại điền chủ đối lập gay gắt với cuộc sống bần hàn, cơ cực của giới tá điền lưu lạc. "Công tử Bạc Liêu" vượt lên trên sự hiếu kỳ về chuyện đời tư nhân vật để trở thành một lát cắt xã hội học sâu sắc về lối sống, tâm lý và những thăng trầm của vùng đất phương Nam hào sảng nhưng nhiều biến động thời tiền hiện đại. Tác phẩm để lại nhiều suy ngẫm sâu xa về văn hóa ứng xử với tiền tài và di sản gia phong.