Hoàng Tử Bé – Antoine de Saint Exupery

Xuất bản lần đầu tiên vào tháng 4 năm 1943 tại New York bởi nhà xuất bản Reynal & Hitchcock trong những ngày tháng lưu vong vì Thế chiến II của nhà văn kiêm phi công người Pháp Antoine de Saint-Exupéry (1900–1944), 'Hoàng Tử Bé' (Le Petit Prince) là một trong những kiệt tác văn học được dịch nhiều nhất và bán chạy nhất trong lịch sử nhân loại. Tại Việt Nam, tác phẩm trở thành một hiện tượng văn hóa độc đáo qua bản chuyển ngữ trứ danh đầy chất thơ của thi sĩ Bùi Giáng do nhà xuất bản An Tiêm ấn hành năm 1966, cùng các bản dịch công phu sau này của Vĩnh Đạc và Nguyễn Tấn Đại. Cuốn sách không đơn thuần là một câu chuyện đồng thoại dành cho thiếu nhi, mà là một bản ngụ ngôn triết học thâm trầm về sự cô đơn, tình yêu thương và sự suy đồi trong thế giới người lớn. Câu chuyện mở đầu bằng cuộc gặp gỡ kỳ lạ giữa người phi công bị rơi máy bay giữa sa mạc Sahara mênh mông cát trắng với một cậu bé tóc vàng bí ẩn mang vóc dáng hoàng tử. Cậu bé đến từ tiểu hành tinh xa xôi mang tên B-612 – một hành tinh chỉ nhỏ bằng một ngôi nhà, nơi có ba ngọn núi lửa nhỏ và những hạt mầm cây bao-báp độc hại cần phải nhổ sạch mỗi sáng để không làm nứt toác hành tinh. Tại đó, Hoàng tử bé đã đem trọn trái tim yêu thương một đóa hoa hồng kiều diễm nhưng kiêu kỳ và đỏng đảnh. Tổn thương trước sự nhõng nhẽo của đóa hoa, cậu đã quyết định rời bỏ hành tinh để dấn thân vào một cuộc lãng du qua các vì sao. Trên hành trình ấy, cậu lần lượt ghé thăm các tiểu hành tinh khác nhau và chạm trán với những bức chân dung người lớn kỳ quặc: một vị vua thích ban phát mệnh lệnh trong vô vọng, một kẻ hợm hĩnh chỉ muốn được ngợi khen, một gã nát rượu uống để quên nỗi xấu hổ vì uống rượu, một nhà buôn bận rộn đếm sao để sở hữu chúng, một người thắp đèn máy móc không hiểu ý nghĩa công việc, và một nhà địa lý không bao giờ rời bàn làm việc để khảo sát các vùng đất thực. Điểm dừng chân định mệnh của Hoàng tử bé là Trái Đất, nơi cậu gặp gỡ một con cáo hoang dã khôn ngoan và học được bí mật lớn nhất của cuộc đời: khái niệm 'thuần hóa' (apprivoiser) – hành động kiên nhẫn thiết lập mối ràng buộc yêu thương giữa hai sinh mệnh để trở nên duy nhất đối với nhau. Nhờ con cáo, cậu nhận ra đóa hoa hồng ở quê nhà dẫu có hình hài giống hàng ngàn đóa hồng khác trong vườn hoa trần thế, nhưng nàng là độc nhất vô nhị bởi cậu đã dành trọn thời gian chăm sóc, tưới nước và chở che cho nàng. Lời tiễn biệt của con cáo: 'Người ta chỉ có thể nhìn thấy rõ ràng bằng trái tim; cái cốt yếu vô hình trước mắt trần' đã trở thành một chân lý sống vượt thời gian. Cuốn sách khép lại bằng sự trở về thanh thản của Hoàng tử bé dưới nọc độc của con rắn vàng sa mạc, để lại một khoảng lặng mênh mang về trách nhiệm với những gì ta đã gắn kết yêu thương.