Thiên Long Bát Bộ – Kim Dung

Khởi đăng trên 'Minh Báo' (Hồng Kông) và 'Nam Dương Thương Báo' (Singapore) từ ngày 3 tháng 9 năm 1963 đến ngày 27 tháng 5 năm 1966, 'Thiên Long Bát Bộ' của đại văn hào Kim Dung (1924–2018) là kiệt tác tiểu thuyết kiếm hiệp đồ sộ, kỳ vĩ và đạt tới tầm vóc triết học Phật giáo trác tuyệt nhất trong toàn bộ sự nghiệp của ông. Lấy bối cảnh thời kỳ Bắc Tống mâu thuẫn khốc liệt với các thế lực ngoại bang Đại Liêu, Tây Hạ, Thổ Phồn và nước Đại Lý phương Nam, tác phẩm mượn tên của tám loài phi nhân hộ pháp trong kinh Phật (Thiên, Long, Dạ Xoa, Càn Thát Bà, A Tu La, Ca Lâu La, Khẩn Na La, Ma Hầu La Già) để biểu trưng cho muôn vàn trạng thái đọa đày, say đắm và thống khổ của chúng sinh trong cõi Ta bà bị chi phối bởi Tham, Sân, Si và vòng xoáy Nghiệp báo luân hồi.

Cốt truyện đan cài ba tuyến nhân vật chính kết nghĩa huynh đệ với số phận hoàn toàn đối nghịch: Kiều Phong (Tiêu Phong) – vị bang chủ Cái Bang anh hùng cái thế người Khiết Đan, mang bi kịch sắc tộc oan nghiệt, bị cả giang hồ xua đuổi, trải qua thảm kịch tự tay đánh chết hồng nhan tri kỷ A Châu tại cầu Chu Tiên và cuối cùng dùng mũi tên tự sát bên bờ cõi Nhạn Môn Quan để đổi lấy hòa bình cho hai dân tộc Tống - Liêu; Đoàn Dự – chàng thế tử Đại Lý nhân hậu, si tình, yêu chuộng hòa bình, ghét sát sinh nhưng nhờ kỳ duyên học được Lục Mạch Thần Kiếm và Lăng Ba Vi Bộ; và Hư Trúc – một chú tiểu Thiếu Lâm ngây thơ, một lòng giữ giới luật nhưng dòng đời xô đẩy trở thành Chưởng môn phái Tiêu Dao và Cung chủ Linh Thứu Cung. Bên cạnh đó là bi kịch báo thù phục quốc mù quáng của Mộ Dung Phục, tình yêu si dại của Du Thản Chi, và sự thức tỉnh của Tiêu Viễn Sơn cùng Mộ Dung Bác dưới gậy thiền của Vô Danh Thần Tăng tại Tàng Kinh Các.

'Thiên Long Bát Bộ' vượt qua ranh giới của một tác phẩm giải trí võ hiệp để trở thành một khúc bi ca nhân loại về nỗi thống khổ hiện sinh và lòng từ bi hỷ xả. Kim Dung đã phơi bày sự vô nghĩa của hận thù dân tộc, tính tương đối của thiện - ác, và sự bất lực của con người trước định mệnh nghiệt ngã. Bằng trí tưởng tượng vô song, kiến thức uyên bác về Phật pháp, Nho học, y thuật, cờ vây và nghệ thuật xây dựng nhân vật bi tráng, tác phẩm xứng đáng là một tượng đài kinh điển của văn học Á Đông thế kỷ XX.